ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Οι ασεβείς εραστές, η κατάρα της θεάς

Οι ασεβείς εραστές, η κατάρα της θεάς



Οι προ-σωκρατικοί φιλόσοφοι θεωρούσαν ότι το νερό ήταν ένα από τα βασικά στοιχεία της ύπαρξης και φυσικά της ίδιας της ζωής και ο Θαλής ο Μιλήσιος πίστευε πως ήταν η αρχή των πάντων και ότι όλα προήλθαν από αυτό. Στην ελληνική αρχαιότητα η αξία του είχε εκτιμηθεί στο έπακρο και ένα μεγάλο μέρος της μυθολογίας και της θρησκείας σχετιζόταν με το νερό καθώς οι πηγές, τα ποτάμια και η θάλασσα θεοποιήθηκαν και λατρεύτηκαν. Δεν είναι εξάλλου τυχαίο ότι μεγάλοι αρχαίοι πολιτισμοί δημιουργήθηκαν εξαιτίας της ύπαρξης του υγρού στοιχείου, που προσέφερε ευφορία, αυτάρκεια, υγεία και επικοινωνία.
Η αρχαία Πάτρα εκμεταλλεύθηκε την ύπαρξη του νερού στην επικράτειά της για την επιβίωση των κατοίκων της, την υγιεινή τους αλλά και την αναψυχή τους. Στη θάλασσα οφειλόταν από τα προϊστορικά χρόνια η μεγάλη ανάπτυξη της περιοχής και οι σχέσεις της και οι επαφές της με τη λεκάνη της ανατολικής και της κεντρικής Μεσογείου, που απέτρεψαν την απομόνωση και έφεραν την περιοχή πιο κοντά σε άλλους λαούς και πολιτισμούς. Η απώτερη άνθηση της πόλης στα ρωμαϊκά χρόνια συνδεόταν κατά ένα μεγάλο μέρος με τον μικρό της λιμένα, που αποτέλεσε τη δίοδο στα ταξίδια προς την Ιταλία αλλά και τη Μεσόγειο γενικότερα.
Ο ΘΕΟΣ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ
Ο κύριος των υδάτων στην ελληνική θρησκεία, ο Ποσειδώνας, λατρευόταν στην αρχαία Πάτρα ως εκείνος που προστάτευε τα θαλάσσια ταξίδια και ο ναός του βρισκόταν κοντά στο πολυσύχναστο λιμάνι. Ένας ακόμα ναός του υπήρχε στο Ρίο, σημαντικό πορθμό από την αρχαιότητα για τη διαπεραίωση στην έναντι Στερεά. Κανένα από αυτά τα ιερά αυτά δεν έχει ακόμα εντοπιστεί, αν και μεγάλοι λιθόπλινθοι στη βάση του οθωμανικού οχυρού στο Ρίο θα μπορούσαν να συνδεθούν με το διαλυμένο ναό του Ποσειδώνα.
Η ίδρυση της πόλης συνδέεται με το νερό καθώς ο ναός της Τρικλαρίας Αρτεμης, ο τόπος της κοινής λατρείας των συνοικισμών πριν από τη συνένωσή τους σε πόλη-κράτος, βρισκόταν δίπλα από τον ποταμό Αμείλιχο. Το ποτάμι είχε λάβει το όνομα από τη σκληρή ετήσια ανθρωποθυσία που οφειλόταν στην ασέβεια της ιέρειας Κομαιθούς και του εραστή της Μελάνιππου. Όταν ο Ευρύπυλος έφερε στην πόλη το άγαλμα του Διόνυσου, οι Πατρείς ελευθερώθηκαν από το βαρύ τίμημα και από τότε το ποτάμι ονομάστηκε Μείλιχος. Ο Παυσανίας περιγράφει την ετήσια εορτή προς ανάμνηση του γεγονότος, κατά την οποία παιδιά στεφανωμένα με στάχυα -όπως τα θύματα της θυσίας- ξεκινούσαν από το ιερό του Διόνυσου στην πόλη και κατευθύνονταν στον ποταμό Μείλιχο. Εκεί λούζονταν στο ποτάμι, φορούσαν άλλα στεφάνια από κισσό και επέστρεφαν στο ναό του Διόνυσου. Η τελετή ήταν προφανώς εξαγνιστική για τη θεά Άρτεμη και η χρήση του νερού λυτρωτική και εξισωτική με τη βάρβαρη τελετή της ανθρωποθυσίας.
ΤΑ ΧΟΙΡΙΔΙΑ ΣΤΙΣ ΩΡΑΙΕΣ
Η λατρεία των Νυμφών ή Νηρηίδων, που προστάτευαν τα τρεχούμενα νερά και τις πηγές, είναι βεβαιωμένη στις πηγές του Διακονιάρη ποταμού, από όπου ξεκινούσε το ρωμαϊκό υδραγωγείο. Εκεί βρέθηκε αναθηματική επιγραφή του 3ου αι. μ.Χ., στην οποία αναφέρεται ότι κάποιος αφιέρωσε τρία χοιρίδια στις όμορφες Νύμφες Ναϊάδες. Προφανώς υπήρχε εκεί κάποιο Νυμφαίο συνδεδεμένο με τη λατρεία του νερού ως πολύτιμου αγαθού για την ίδια την πόλη. Οι Ναϊάδες λατρεύονταν και μέσα στην Πάτρα καθώς έχουν εντοπιστεί από τις ανασκαφές δύο Νυμφαία, το ένα στην οδό Ασημ. Φωτήλα και το δεύτερο στη συμβολή των οδών Κανακάρη και Ι. Βλάχου.
Η Άρτεμη, σύμφωνα με τον Παυσανία, λατρευόταν στην αρχαία Πάτρα με το επίθετο Λιμνάτιδα (η Άρτεμη της λίμνης) και το ιερό της βρισκόταν μέσα σε τέμενος στα νότια της Αγοράς. Η λιμναία Άρτεμη ήταν θεά της γονιμότητας και της βλάστησης και τα ιερά της βρίσκονταν κοντά σε νερά ποταμών, λιμνών, ελών και πηγών. Στην πόλη της Πάτρας η λατρεία της μεταφέρθηκε πιθανότατα από την αγροτική περιοχή της αρχαίας Μεσάτιδας, εκείθεν δηλαδή του ποταμού Μείλιχου, όπου και το έλος της Αγιάς. Σύμφωνα με τα διασωθέντα από τον Παυσανία, το λατρευτικό άγαλμα ήταν μόνιμα εγκατεστημένο σε άλλο ομώνυμο ναό της θεάς στη Μεσόα (Μεσάτιδα), εκεί ακριβώς που το είχε τοποθετήσει αρχικά ο Πρευγένης κλέβοντάς το από τη Σπάρτη. Στην πόλη μεταφερόταν μόνο στην εορτή της θεάς.
Η ΠΗΓΗ ΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΑΣ
Η λατρεία της Δήμητρας σχετιζόταν και αυτή με το νερό στην αρχαία Πάτρα. Δίπλα από τον παλιό ναό του Αγίου Ανδρέα υπήρχε η υπόγεια πηγή που ήταν συνδεδεμένη με τη θεά και τη μαντική τέχνη. Οι ασθενείς που έφταναν εκεί έριχναν στην επιφάνεια του νερού έναν καθρέφτη δεμένο με σχοινί. Όταν τον ανέβαζαν στην επιφάνεια έλεγχαν το είδωλό τους όπως είχε σχηματιστεί και ανάλογα με την όψη τους αποφαίνονταν για την εξέλιξη της υγείας τους. Αλλη λατρεία της Δήμητρας στην περιοχή της Άνθειας, που είναι γνωστή από αρχαίες πηγές με το επίθετο της Ποτηριοφόρου, συνδεόταν και αυτή με το νερό και ήταν προφανώς αγροτική λατρεία. Η θέση του ιερού δεν είναι γνωστή αν και ο Μιχ. Πετρόπουλος την ταύτισε με τα κατάλοιπα λατρευτικών τελετών στην περιοχή της Θέας, όπου βρέθηκε μέγα πλήθος μικρών αναθηματικών ποτηριών και γυναικείων υδροφόρων ειδωλίων.
Στις ξενόφερτες, τέλος, λατρείες που έφτασαν στην πόλη στη ρωμαϊκή περίοδο ήταν και εκείνη του προσωποποιημένου και θεοποιημένου Νείλου, η λατρεία του οποίου σχετιζόταν με την αφθονία και τη γονιμότητα. Δύο ψηφιδωτά δάπεδα που τον απεικονίζουν έχουν βρεθεί σε ανασκαφές μέσα στην πόλη των Πατρών.


Του Ιωάννη Μόσχου, Αρχαιολόγου





Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[χθες 12:53]  Αν δεν αντιμετωπίσει την πείνα θα...
[χθες 12:39]  Η περιοχή μας πλεονεκτεί και...
[χθες 11:49]  Φεράντε… και ξερό ψωμί!
[χθες 10:53]  «Φοβάστε αυτό που δεν κατανοείτε»
[χθες 10:10]  Αν αυτά συμβαίνουν στο...
[χθες 09:42]  Ενα νέο διεθνές πανεπιστημιακό...
[χθες 13:00]  Η ιατρική ως επάγγελμα αντί για...
[χθες 12:31]  Ας μην κοροϊδευόμαστε μεταξύ μας








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [07:39:42]