ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Στην «Π» οι συντελεστές του «Νόστος, έρωτας και θάνατος»

Στην «Π» οι συντελεστές του «Νόστος, έρωτας και θάνατος»



Ο κύκλος των Παραλογών, που παρουσιάζονται στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Πάτρας σε συνεργασία με το ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας, θα κλείσει την ερχόμενη Πέμπτη και Παρασκευή, 6 και 7 Αυγούστου στο αίθριο του Παλαιού Δημοτικού Νοσοκομείου (9.30 μ.μ.) με την παράσταση «Ο γυρισμός του ξενητεμένου».

Η παραλογή «Ο Γυρισμός του Ξενιτεμένου» παραπέμπει στην επιστροφή του Οδυσσέα χρησιμοποιώντας ταυτόχρονα και την ομηρική διαδικασία της αναγνώρισης με σημάδια. Τα κείμενα, η σκηνοθεσία και τα σκηνικά είναι του Ιωάννη & Κοψίνη, ενώ παίζουν οι: Αννη Ονουφρίου, Μαρίνα Παντελάκη και Λένα Νάτση. Η διεύθυνση παραγωγής είναι της Τίνας Γιοβάνη. Σήμερα στην «Π» μιλάνε οι τέσσερις συντελεστές της παράστασης, για την επιλογή, την Οδύσσεια, τον νόστο κ.ά.


Ποια οπτική γωνία επέλεξες για να «μεταφράσεις» σκηνοθετικά αλλά και να γράψεις τα κείμενα για το ανέβασμα στη σκηνή της παραλογής «Ο Γυρισμός του Ξενιτεμένου»;

Ιωάννης Κοψίνης: Η παραλογή ο «Ο Γυρισμός του Ξενιτεμένου» παραπέμπει στην επιστροφή του Οδυσσέα χρησιμοποιώντας ταυτόχρονα και την ομηρική διαδικασία αναγνώρισης με σημάδια. Οταν λοιπόν κλήθηκα να σκηνοθετήσω μια θεατρική παράσταση που να «πατάει» πάνω στην συγκεκριμένη παραλογή το θεώρησα αυτονόητο ότι τα κείμενα μου θα πρέπει να αναζητήσουν τις ρίζες τους στον Ομηρικό μύθο.

Η εικόνα της αφοσιωμένης Πηνελόπης, που επικρατεί σήμερα, οφείλεται στην επιλογή των Ρωμαίων ελεγειακών ποιητών της εποχής του αυτοκράτορα Αυγούστου να σκιαγραφήσουν την ιδανική γι' αυτούς εικόνα μιας άβουλης και υποταγμένης συζύγου.

Αφήνοντας λοιπόν στην άκρη το γυναικείο μοντέλο που ήθελε να αναδείξει η Ρωμαϊκή αυτοκρατορία, εστίασα στον ομηρικό «καταθλιπτικό» χαρακτήρα της Πηνελόπης. Μιας ηρωίδας που ο Ομηρος παρουσιάζει με τρεις υποστάσεις στο έργο του. Γιατί η σύζυγος του Οδυσσέα μπορεί να είναι αναγκασμένη να ζει τον βίαιο παραλογισμό μια ανδροκρατούμενης κοινωνίας, μπορεί να είναι υποχρεωμένη να προβάλει την εικόνα μιας συμβιβασμένης και πιστής συζύγου αλλά πάνω από όλα είναι μια γυναίκα που αντιδρά και διεκδικεί το δικαίωμά της στην ζωή και στην αξιοπρέπεια.

Οι τρείς γυναίκες πάνω στην σκηνή αντιπροσωπεύουν τις τρεις υποστάσεις της Ομηρικής Πηνελόπης. Από την άλλη μεριά το γεγονός της τεράστιας ομοιότητας ανάμεσα στον Οδυσσέα και την Πηνελόπη (ο αργαλειός της Πηνελόπης δεν ήταν άλλωστε ο δικός της Δούρειος Ιππος; Δεν ήταν το τέχνασμα που χρησιμοποίησε για να επιτύχει τον σκοπό της;) είναι αδύνατον να μην μας οδηγήσει στην σκέψη πως ολόκληρο το έπος είναι μια μεταφορά. Ο Οδυσσέας και η Πηνελόπη αποτελούν ο ένας τον καθρέπτη του άλλου. Το ταξίδι και η αναμονή αποτελούν την διαδρομή στο ξαναντάμωμα με τον ίδιο τους τον εαυτό. Το έπος αποτελεί ουσιαστικά μια ωδή στον αγώνα του ανθρώπου να ξανασυναντήσει τον εαυτό του μέσα από την εμπειρία την γνώση και την σοφία.

Στην Οδύσσεια το δίπολο «νόστος-θάνατος» αποτελεί τον κεντρικό άξονα πάνω στον οποίο δομείται όλο το έπος. Η ξενιτιά όμως δεν είναι μόνο γεωγραφική. Το μεγαλύτερο όνειρο είναι το ταξίδι του νόστου στο χαμένο μας σώμα. Ο ήχος του αργαλειού πάνω στη σκηνή λειτουργεί σαν κάποιο πρωτόγονο κρουστό μας κρατά δεμένους με αυτή την απώλεια.

Στο Ομηρικό Επος, ο Οδυσσέας απαρνήθηκε ακόμα και την αθανασία για χάρη του νόστου του. Εσείς τι θα απαρνιόσασταν;
Ελένη Νάτση: Ο Οδυσσέας δεν ήθελε να απαρνηθεί το σχέδιο της φύσης του, την φυσική πορεία ενός ανθρώπου προς τον θάνατο. Με τον ίδιο τρόπο κι εγώ δεν θα ήθελα να απαρνηθώ την εξίσου φυσική πορεία της απόλυτης μοναξιάς.
Θεωρώ μαγική την αποκάλυψη της αλήθειας που σε θέλει να γίνεσαι ταυτόχρονα ο Θεός και ο διάβολος σου και την ίδια στιγμή να μπορείς να μεταμορφώνεσαι σε μια στοργική μητέρα που έχει την δύναμη να σε αγκαλιάζει πάντα στο τέλος της ημέρας.

Μαρίνα Παντελάκη: Εχοντας διαβάσει την Οδύσσεια και μετά από αυτή τη θεατρική διαδρομή με τα κείμενα δια χειρός Ιωάννη Κοψίνη, αρχίζω να καταλαβαίνω και να νιώθω τον ομηρικό νοσταλγό Οδυσσέα. Δεν είναι μόνο η επιθυμία για επιστροφή στην πατρίδα (νόστος), αλλά και ο πόνος που προκαλεί αυτή η επιστροφή (νοσταλγία). Οπως αυτός αρνήθηκε την αθανασία και το πέρασμα σε μια άλλη συνθήκη ζωής, κάπως έτσι κι εγώ αρνήθηκα μια άλλη ζωή μέσα σ' αυτή τη ζωή. Επέλεξα να κοιμάμαι αγκαλιά κάθε βράδυ με έναν στίχο του Σεφέρη… «Να νοσταλγείς τον τόπο σου, ζώντας στον τόπο σου, τίποτα δεν είναι πιο πικρό». Επέλεξα να ζω εδώ και να κάνω θέατρο από αγάπη για τον πολιτισμικό πλούτο αυτής της χώρας , την κουλτούρα της και την ζεστασιά των ανθρώπων της. Αμφιταλαντεύομαι αν αγάπησα αυτόν τον τόπο για το αμπέλι, την ελιά και την βάρκα του Ελύτη που από πάντα κουβαλούσα μέσα μου ή για τα όσα είδα και έμαθα στην εφτάχρονη περιπλάνησή μου στον Ταΰγετο. Μπορεί όπου κι αν ρίξω το βλέμμα μου η Ελλάδα να με πληγώνει (παραφράζοντας έναν στίχο του Σεφέρη), αλλά μέσα από την εμπειρία αυτού του ταξιδιού γεννήθηκαν μέσα μου εικόνες και ιδανικά πιο δυνατά και είναι απόφαση να πορεύομαι μ' αυτά και να κάνω θέατρο.

Νόστος, έρωτας και θάνατος. Τρεις γυναίκες επί σκηνής. Θα μπορούσαν να ήταν και οι τρεις μοίρες;
Μαρίνα Παντελάκη: Τρεις γυναίκες επί σκηνής. Τρεις γυναίκες που χαράζουν τη δική τους μοίρα. Ολες τους θα μπορούσαν να φέρουν το ίδιο όνομα. «Πηνελόπη». Στο υποσυνείδητό μου, από μαθήτρια Γυμνασίου που διδάχτηκα την Οδύσσεια, φώλιασαν δυο πράγματα. Το πόσες δυσκολίες μπορεί να περάσει ένας άνθρωπος, με πόσους πειρασμούς μπορεί να έρθει αντιμέτωπος, που θα μπορούσαν να τον βγάλουν απ' τον δρόμο του και το δεύτερο πώς μια αγάπη μπορεί να μείνει αναλλοίωτη, να δυναμώνει και να αντιστέκεται. Στα 12χρονα μάτια μου όλα αυτά φάνταζαν μοναδικά και ιδανικά. Τότε δεν σε ένοιαζε αν είναι αλήθεια ή όχι, αν είναι εφικτό ή όχι. Είχα ήδη εντυπωσιαστεί και περίμενα τη στιγμή που θα ζούσα αυτόν τον μεγάλο έρωτα. Αυτόν που θα με έφτανε μέχρι το θάνατο και το μόνο που θα ζητούσα στο τέλος θα ήταν «να μας θάψετε κοντά κοντά για να μην τρέχουμε μέσα στη νύχτα να συναντηθούμε» όπως έγραφε και ο Λειβαδίτης.

Ο νόστος, ο έρωτας και ο θάνατος θα ένωναν τις δυνάμεις τους, θα γίνονταν ένα και θα χάραζαν μια Πηνελόπη-μοίρα όπως ακριβώς την έχω ονειρευτεί. Να μάχεται με θεούς και δαίμονες μέχρι το τέλος. Μέχρι να νικήσει.

Ελένη Νάτση: Θα μπορούσε να ήταν τρεις διαφορετικές εκδοχές που ζει ο άνθρωπος την μοναξιά του. Σαν να ανοίγεις ένα παράθυρο σε ένα σπίτι αποφασισμένος να παρακολουθήσεις την ιδιωτική ζωή αυτού που ζει μέσα. Την μέρα του και τη νύχτα του. Το φως του και το σκοτάδι του. Την μάχη του και την τρυφερή του ανάγκη να καταλάβει αλλά και να ακουστεί.

Η ξενιτιά δεν είναι μόνο γεωγραφική. Σήμερα για ποια ξενιτιά πονάμε περισσότερο;
Αννη Ονουφρίου: Η γεωγραφική ξενιτιά είναι πιθανό και δυνατό να συνυπάρχει με την ελπίδα της παλιννόστησης. Οταν όμως τα αγαπημένα κομμάτια της ζωής μας, αποτελούν οριστικά νοσταλγικό παρελθόν και αναμνήσεις , όταν οι αγαπημένοι άνθρωποι απομένουν μόνο φωτογραφίες στα χέρια μας , και όλα αυτά χωρίς καμία δυνατότητα επιστροφής , τότε αυτή η «ξενιτιά» είναι απαρέγκλιτα αναπόδραστη και σίγουρα πονάει πολύ περισσότερο.

Τα τραγούδια έχουν μεγάλη δύναμη και ευστοχία ! Υπάρχει ένας στίχος που
ταιριάζει πολύ να αναφερθεί στην ερώτηση αυτή !
«...ένα κορμί δεν είναι μόνο αγκαλιά , είναι μιά πατρίδα που θα γίνει ξενιτιά...».


ΛΕΖΑΝΤΑ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ
Αννη Ονουφρίου, Μαρίνα Παντελάκη, Ελένη Νάτση και Ιωάννης Κοψίνης, θα μας παρουσιάσουν την Πέμπτη 6 και την Παρασκευή 7 Αυγούστου στο αίθριο του Παλαιού Δημοτικού Νοσοκομείου την Παραλογή «Ο γυρισμός του ξενητεμένου»


Της ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΥ
panagopoulou@pelop.gr




Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[15:42]  Αφιέρωμα: Ο ιερός ναός Αγίων...
[13:28]  Πάτρα: Μέχρι τις 11 Οκτωβρίου η Εκθεση...
[12:24]  Πάτρα: Οι «Σαρανταπέντε...
[11:14]  Πάτρα: Ιδιαίτερα πετυχημένα σεμινάρια...
[10:17]  Πάτρα: Ομιλίες με θέμα «Αρχαία Θεατρική...
[χθες 13:21]  Πάτρα: Αναβολή της συναυλίας της...
[χθες 12:17]  Αίγιο: Ξεκινούν τα μουσικά...
[χθες 10:45]  Πάτρα: Από αύριο τα ανοικτά...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [19:29:37]